Een wilde tuin brengt sfeer, leven en rust. Een fijne plek waar u kunt ontspannen en volop geniet van het groen om u heen. Tegelijkertijd wilt u waarschijnlijk niet ieder vrij moment besteden aan snoeien, wieden en andere tuinwerkzaamheden. Het leven is immers al druk genoeg.
Gelukkig kan een natuurlijke tuin ook onderhoudsarm worden ingericht. Met de juiste beplanting, slimme materiaalkeuzes en een doordacht tuinontwerp blijft het onderhoud beperkt. In dit artikel delen we praktische tips en inspiratie voor een wilde tuin die mooi en makkelijk te onderhouden is.
Inhoudsopgave. Ons stappenplan voor een wilde, onderhoudsarme tuin
- Kies voor inheemse planten
- Beperk het aantal planten in potten
- Bedek de bodem met bodembedekkers
- Vervang (een deel) van het gazon
- Kies waterdoorlatende verharding
- Laat afgevallen bladeren liggen
- Accepteer dat een wilde tuin mag veranderen
Kies voor inheemse planten
Inheemse planten, struiken en bomen komen van nature in Nederland voor. Ze zijn aangepast aan onze bodem en ons klimaat. Wanneer u de soorten zorgvuldig afstemt op de standplaats, hebben ze meestal minder water, voeding en verzorging nodig.
Voor een natuurlijke border kunt u bijvoorbeeld kiezen voor gewone margriet, knoopkruid, wilde marjolein, vingerhoedskruid en dagkoekoeksbloem. Inheemse struiken zoals hazelaar, Gelderse roos, sleedoorn, meidoorn en wilde kardinaalsmuts geven de tuin meer volume en bieden voedsel en beschutting aan vogels en insecten. Heeft u een grote tuin? Dan passen bomen zoals de zomereik, ruwe berk, zwarte els of gewone lijsterbes mooi in een wilde tuin.
Heeft u minder ruimte? Lees dan onze tips voor het kiezen van bomen voor een kleine tuin.
Kies bij voorkeur ook voor vaste planten. Deze komen ieder jaar terug en hoeven niet steeds te worden vervangen. Door verschillende soorten te combineren, ontstaat een gevarieerde tuin die ieder seizoen iets te bieden heeft: bloemen in het voorjaar en de zomer, bessen in het najaar en een mooi silhouet in de winter.
Knip uitgebloeide planten daarom niet direct terug. De zaadhoofden en stengels zorgen voor een aantrekkelijk winterbeeld en bieden dieren voedsel en beschutting. Aan het einde van de winter kunt u de borders in één keer terugknippen. Zo beperkt u het onderhoud en draagt u tegelijkertijd bij aan de biodiversiteit.
Beperk het aantal planten in potten
Planten in potten drogen sneller uit en zijn afhankelijker van extra water en voeding. In de volle grond kunnen de wortels dieper groeien en zelf vocht en voedingsstoffen vinden. Daardoor zijn planten beter bestand tegen droge perioden en vragen ze minder verzorging. Gebruik potten daarom vooral als sfeervol accent op het terras en plant de rest zoveel mogelijk rechtstreeks in de tuin.
Bedek de bodem met bodembedekkers
Bodembedekkers passen mooi in een wilde tuin. Ze vormen een natuurlijke, groene onderlaag en laten borders, struiken en bomen soepel in elkaar overlopen. Bloeiende soorten trekken bovendien bijen en andere insecten aan. Kies bijvoorbeeld voor ooievaarsbek of kruiptijm in de zon en kruipend zenegroen, maagdenpalm of lievevrouwebedstro in de schaduw.
Ook maken bodembedekkers de tuin een stuk onderhoudsarmer. Zodra ze zijn dichtgegroeid, krijgt onkruid nauwelijks nog ruimte en hoeft u minder vaak te wieden. De bladeren beschermen de grond bovendien tegen uitdroging, waardoor u tijdens droge perioden minder snel water hoeft te geven. Eenmaal goed aangeslagen vragen de meeste bodembedekkers weinig verzorging. Af en toe bijsturen of terugsnoeien is vaak voldoende.
Vervang (een deel) van het gazon
Minder gazon geeft een wilde tuin direct een natuurlijker en gevarieerder karakter. Maak bijvoorbeeld ruimte voor losse borders met siergrassen en vaste planten, een bloemenweide of groepen bodembedekkers. Zo ontstaat meer afwisseling en vinden bijen, vlinders en andere dieren gemakkelijker voedsel en beschutting.
Een strak gazon vraagt veel onderhoud: regelmatig maaien, bemesten, verticuteren en bij droogte sproeien. Borders en bodembedekkers hebben, zodra ze zijn dichtgegroeid, veel minder verzorging nodig. Ook een bloemenweide hoeft meestal maar één of twee keer per jaar te worden gemaaid. Zo houdt u meer groen en leven in de tuin, met minder werk.
Kies waterdoorlatende verharding
Waterdoorlatende materialen zoals grind, split, boomschors en halfverharding passen goed bij een wilde tuin. Ze hebben een losse, natuurlijke uitstraling en zorgen voor een zachte overgang tussen paden en beplanting. In tegenstelling tot de strakke lijnen van tegels of klinkers zorgen deze materialen voor organische vormen, waardoor de tuin wilder en groener oogt.
Deze materialen vragen vaak minder onderhoud dan een gazon of bestrating met veel voegen. U hoeft niet te maaien en heeft minder last van groene aanslag of onkruid tussen tegels. Regenwater kan bovendien rechtstreeks in de bodem wegzakken, waardoor plassen worden voorkomen en planten in de omgeving profiteren van het vocht.
Volledig onderhoudsvrij is waterdoorlatende verharding overigens niet. Af en toe onkruid verwijderen, grind aanharken of boomschors aanvullen blijft nodig. Het onderhoud is doorgaans wel beperkt en past bij het losse karakter van een wilde tuin.
Laat afgevallen bladeren liggen
Afgevallen bladeren passen eveneens bij het natuurlijke karakter van een wilde tuin. Ze vormen een beschutte plek voor insecten en kleine dieren en geven borders in het najaar en de winter een losse, natuurlijke uitstraling.
Tegelijkertijd maken bladeren de tuin onderhoudsarmer. Ze beschermen de bodem tegen kou en uitdroging, remmen de groei van onkruid en worden door het bodemleven vanzelf omgezet in waardevolle voeding. U hoeft ze daarom niet overal op te ruimen. Verwijder bladeren alleen van paden, terrassen en uw eventuele gazon, waar ze gladheid of verstikking kunnen veroorzaken. In borders en onder bomen en struiken kunt u ze gerust laten liggen.
Accepteer dat een wilde tuin mag veranderen
Een wilde tuin hoeft er niet ieder seizoen hetzelfde uit te zien. Planten zaaien zichzelf uit, breiden zich uit of verdwijnen soms vanzelf. Juist deze natuurlijke ontwikkeling zorgt voor een levendig en afwisselend tuinbeeld. Geef bijvoorbeeld akelei, vingerhoedskruid, wilde marjolein en ijzerhard de ruimte om zelf een geschikte plek te vinden.
Door niet voortdurend ieder plantje te verplaatsen, uitgebloeide bloemen te verwijderen of borders strak te begrenzen, bespaart u veel onderhoud. Grijp alleen in wanneer sterke groeiers andere planten verdringen, paden overwoekerd raken of het tuinbeeld te rommelig wordt. Een wilde tuin betekent dus ook dat u uw tuin een beetje los moet laten.
Wilt u een onderhoudsarme, wilde tuin aanleggen? Wij zijn u graag van dienst! Wij zijn een hoveniersbedrijf dat gespecialiseerd is in complete tuinaanleg, van ontwerp tot realisatie. Zo heeft u slechts één contactpersoon voor uw complete tuinproject.
Wilt u een onderhoudsarme tuin aanleggen. Lees dan ook onze kennisartikelen over een onderhoudsvrije tuin (met voorbeelden) en onderhoudsvrije voortuin.